Marie van de Middelhaai geeft ruim 20 jaar rondleidingen in en rond haar boerderij uit 1650, die anno 1750 een stenen voorgevel met schuiframen kreeg en anno 1890 werd voorzien van een herd (historische huiskamer), een geut (historische keuken) met pomp en kelder, een plee met poepdoos enz. en sindsdien nauwelijks is veranderd. Marie leeft ouderwets: zij slaapt in de bedstee, breit haar eigen sokken en borstrokken, spreekt ‘t Vlijmens dialect, heeft een kabinet vol Vlijmense mutsen en eet ouderwetse (vergeten) groenten uit haar moeshof. De boerderijbiotoop (de omgeving van de boerderij) is nog ouderwets groen. Gemeente Heusden heeft, tot grote verbijstering van Marie, 2 nieuwbouwhuizen gepland vol in het zicht vanuit de historische huiskamer(ramen), waardoor de 19de-eeuwse boerensfeer van Marie haar levend museum voorgoed verloren zal gaan. Marie beschrijft wekelijks haar dagelijkse leven in de nu nog ouderwetse groene boerderijbiotoop.

Óóns Marie schrééf in de afgelópen 21 jaoren bè mekare 112 liekes óver ’t aauwverwetse alledaogse eenvoudige tevrejen boerelèèven. Marie pebeert van ieder lieke ’n kort filmke te maoken mi grúún beelden van ’t bóéderijke, van binnen en van búíten, zólang dè nog kan. Ès er die medèèrn húís komen te staon, die-j-’t ùìtzicht van ’t bóéderijke *verinneweren, dan is ’t te laot en is ’t aauwverwetse, sund zat, vórt vèùrgóéd vèùrbij, krek ès nou bij kesteeltje Stéénenburg in Kúíjk.

Wilde de aauwverwetse filmkes gèère (vèùr de Hàòrstéég: gaare) zíén, dan kande die op Facebook vèènden gewóón onder de naom Marie van de Middelhaai. Déés wèèk prizzeteer ik hier vèùr jullie de tekst van m’n lieke: Kaas.

’t Lieke ‘Kaas’ is verzonnen dèùr óóns Mariken zaoleger. Volges mèèn was ze ’n jaor of virtíén toen ze-n-’t verzon. Ik hè-d-’r ’n bóvestem bij gemàokt, die ik d’r dwaars dèùrhénen zong. Dè klonk kaaigezelleg. Wij híélen gruwelek véúl van kaas, ja, ikke nog: aalt jonge kaas, hoe jonger, hoe liever.

We aten ’t alle daog, ikke dus nog. Óóns Mariken aat ’t ‘t liefste hil medèèrn: zonder bótter op ‘ne cracker. Ik gééf nie om dè medèèrn spul, gif óóns Marie mer ‘ne stévegen botteram mi-j-’n dikke laog *goei bótter en dan ’n schèèf kaas d’r op of ‘ne krintenbol mi-j-’n laog goei bótter ùìt d’één haand en ’n stuk kaas ùìt d’aander haand en dan om en om ‘nen hap, war.

Wij aten nóòt nie *zomèr kaas. Nééje. Aalt biologische kaas, die van Katja van de Kaas! Ja, zo hiet ze nie, mèr zó noemden wij d’r aalt. Ze hiet fèètelek Bastiaansen. Ze stàò al bekaant 30 jaoren op de biologische mart in Den Bosch, die is aalt frijdegs. Ze vier d’r 30 jaoren d’n 18den april, op goeie vrijdeg, d’n besten dag vèùr kaas déénk, want goeie vrijdeg is ‘ne vaasten- en onthoudingsdag, war. Dan gàò-j-ik daar ’t lieke Kaas zingen bè Katja d’r kaaskraom ès fééstlied! ’t Filmke ‘Kaas’ kande déés wèèk al op Facebook zíén, dè heb ik bè Katja van de Kaas wizzen opnémen. Ge krèègt er gewóón zin van in kaas, îrlek waor. Smaokelek éten ammaol, war!

Kaas

Ik haauw van kaas,

kaas is lekker

Lekker kaas

Ó ja, da’s lekker

Vèùr mèèn gin léven zonder kaas beschoren

Ik wil kaas op mèn volkoren cracker

Want kaas is lekker

Mmm, kaas!

Houdoe, war. Marie

Woorden ùìt m’n woordeboek:

verinneweren = ruïneren

goei bótter = roomboter

zomèr = zomaar

Reageren? Nassau Dwarsstraat 5, 5251 KJ Vlijmen, 073-5118524, middelhaai@live.nl www.marievandemiddelhaai.nl